BÜYÜK NUTUK’TAN DERSLER 

Millî Bayramlar ve Atatürk’ü anma günleri yaklaşınca Atatürk’ün eseri olan nutuk’tan ilgili bölümleri okurum.  Nutukta  o kadar ibret alınacak olaylar var ki, her seferinde başka bir konu ve olay dikkatimi çeker, bazen üzülür, bazen duygulanırım, gözlerim yaşarır. Bize bu vatanı ve hürriyetimizi bağışlamış insanların mücadelesini anlatır nutuk. Bence her evde bulunması gereken bir kitap. 

26 Ağustos- 30 Ağustos 1922 Büyük Taaruz ve Başkumandanlık Meydan muharebeleri bizim açımızdan o kadar önemli dönüm noktaları ki: Fihristi ile 664 sayfa tutan Nutkun sadece bir sayfasında ve son derece alçak gönüllülükle anlatılmış bu olay. Atatürk bu büyük kurtuluş taaruzunu şöyle özetliyor nutuk’ta:  

”Saygı değer Efendiler, Afyonkarahisar-Dumlupınar Meydan Muharebesi’ni ve ondan sonra düşman ordusunu tamamıyla yok eden veya esir eden ve kılıç artıklarını Akdeniz’e, Marmara’ya döken harekâtımızı açıklayıcı ve vasıflandırıcı söz söylemeyi gereksiz sayarım. 

Her safhasıyla düşünülmüş, hazırlanmış, idare edilmiş ve zaferle sonuçlandırılmış olan bu harekât Türk ordusunun, Türk subay ve komuta hey’etinin yüksek kudret ve kahramanlığını tarihe bir kere daha geçiren muazzam bir eserdir.

Bu eser, Türk milletinin hürriyet ve istiklâl düşüncesinin ölümsüz bir abidesidir. Bu eseri yaratan bir milletin evlâdı, bir ordunun başkomutanı olduğumdan, mutluluk ve bahtiyarlığım sonsuzdur.”(Nutuk, Akvaryum Yayınevi, Sayfa 504) Diyerek, büyük Atatürk,  başarının millete, orduya ait olduğunu vurgulamakta, kendisinin de böyle bir milletin evlâdı ve böyle bir ordunun başkomutanı olması sebebiyle duyduğu mutluluğu ve bahtiyarlığı dile getirerek, büyük adamlığın gereği olan alçak gönüllülüğün en güzel örneğini veriyor. Bizlerse her seferinde her şeyi ona mal ederek sorumluluklarımızdan kolayca sıyrılıyoruz. Bize bıraktıkları hürriyetin, cumhuriyetin değerini ve bize yüklediği sorumlulukları yerine getirmek yerine, “ah tekrar bir kurtarıcı gelse de şu işleri düzene koysa” diye, hiçbir şey yapmadan beklemek istiyoruz.

Bu davranışımız başta Atatürk olmak üzere bu eserde emeği geçen tüm büyüklerimizin bizden bekledikleri bir davranış değildir. Onların tavsiyelerini dinlemeli, görevlerimize sahip çıkmalıyız.

Örneğin: Nutkun 457. sayfasında:

”Aziz Milletime Tavsiyem” başlıklı yazısında, millete şu tavsiye (öneri)de bulunuyor:

“Efendiler, sırası gelmişken, aziz milletime şunu tavsiye ederim ki, bağrından yetiştirerek başının üstüne kadar çıkaracağı adamların kanındaki, vicdanındaki öz cevheri çok iyi tahlil etmek dikkatinden bir an geri kalmasın!” Diyerek seçimlere ne kadar dikkat etmemiz gerektiğini vurguluyor.

Gene Nutkun 385. sayfasında:

 “Milletvekillerini Seçerken Çok Dikkatli ve Titiz Olmalıdır” başlığı altında şunları söylüyor:”Saygıdeğer Efendiler, pek iyi bilirsiniz ki, sultanlarla, halifelerle idare edilmiş ve edilmekte olan memleketlerde, vatan için en büyük tehlike, sultanların ve halifelerin düşmanlar tarafından satın alınmalarıdır. Bu, çok defa kolaylıkla sağlanabilmiştir. Meclislerle idare edilen memleketlerde ise, en tehlikeli durum, bazı milletvekillerinin yabancılar adına çalınmış ve satınalınmış olmalarıdır. Millet, Meclislerine kadar girme yolunu bulabilen bu gibi kişilere karşı dikkatli olmalıdır. Milletin hata yapmaktan korunması için tek çıkar yol, düşünce ve faaliyetleriyle milletin güvenini kazanmış olan siyasi bir partinin seçimde millete kılavuzluk etmesidir. Genellikle  bütün vatandaşların, adaylıklarını ortaya atan her şahıs hakkında karar vermeye yardımcı olacak, doğru bilgilere ve isabetli oya sahip bulunacağını kabul etmek, nazari olarak var sayılsa bile, bunun tam bir gerçek olmadığı, tecrübelilerin tecrübeleriyle ve inkâr edilemez bir açıklıkla ortaya çıkmıştır.”

Bize Cumhuriyeti ve kendi kendine idareyi öğreten Atatürk’ten daha öğreneceğimiz çok şeyler var.

Nutuk zaman zaman ve dikkatle okunursa, sadece ait olduğu zaman için değil, bu gün için de ne kadar önemli noktalara değindiği görülecektir.

30 AĞUSTOS  ZAFER BAYRAMIMIZ KUTLU OLSUN!