| |
DİSPEPSİ NEDİR?
"DİSPEPSİ" ÜST
ABDOMENDE YERLEŞEN,YERLEŞEN AĞRI VEYA HUZURSUZLUK
OLARAK TANIMLANIR. ÖZELLİKLE, 1.BASAMAK SAĞLIK
HİZMETLERİNDE, SIK KARŞILAŞILAN BİR SEMPTOMDUR.
DİSPEPTİK ÇOĞU HASTA, BU YAKINMA İLE HEKİME BAŞVUMAZ.
ANLAMLI İŞ GÜCÜ KAYBINA, VE SAĞLIK HARCAMASINA NEDEN
OLMAKTADIR.
DİSPEPSİ PREVALANSI NEDİR?
DİSPEPSİ PREVELANSINI BELİRLEMEK İÇİN, DAHA GERÇEKÇİ
VERİ SAĞLADIKLARINDAN, DEĞİŞİK COĞRAFİ BÖLGELERDE,
YAPILAN TOPLUM TABANLI EPİDEMİYOLOJİK ÇALIŞMALARA,
BAŞVURMAK GEREKİR. KULLANILAN TANIM VE COĞRAFİ
YERLEŞİME GÖRE, TÜM DÜNYADA " ARAŞTIRILMAMIŞ
DİSPEPSİ"PREVELANSI %7-45 ARASINDA DEĞİŞMEKTEDİR.
GERÇEK FD.İLE İLGİLİ TOPLUMA DAYALI
EPİDEMİYOLOJİKÇALIŞMA İSE, ÇOK SAYIDA KİŞİDEYAPISAL
HASTALIKLARI DIŞLAMAK ZOR OLDUĞUNDAN, FAZLA
DEĞİLDİR. FD.PREVALANS'ININ DA,%11-29.2 ARASINDA
DEĞİŞTİĞİ BİLDİRİLMEKTEDİR. DÜŞÜK SOSYO EKONOMİK
DURUM, SİGARA,ARTMIŞ KAFEİN KULLANIMI, NE NON
STEROİDAL ANTİENFLAMATUAR (NSAİİ)KULLANIMI GİBİ,
ÇEVRESEL ÖZELLİKLER VE YAŞAM ŞEKLİ
ALIŞKANLIKLARI,"ARAŞTIRILMAMIŞ DİSPEPSİ" İLE
İLİŞKİLİ,GİBİDE GÖRÜNMEMEKTEDİR. KADIN CİNSİYET VE
ALTTA, YATAN PSİKOLOJİK BOZUKLUKLARIN İSE, FD.İÇİN,
RİSK FAKTÖRLERİ OLUŞTURDUĞU GÖZLEMLENMİŞTİR.
DİSPEPTİK HASTANIN ÖYKÜ VE FİZİKİ MUAYENESİ
-----------------------------------------------------------------------
HASTANIN ÖYKÜSÜ ALINIP, FİZİK MUAYENESİ, YAPILIRKEN
DİKKAT EDİLMESİ GEREKLİÖZELLİKLER BAŞLICA AŞAĞIDAKİ
GİBİDİR.
ALARM EDİCİ SEMPTOM,VEYA BULGULAR, AÇIKLANAMAYAN
KİLO KAYBI,TEKRARLAYICI KUSMALAR, İLERLEYİCİ
DİSFALJİ,VEYA ODİNOFAJİ, GASTROİNTESTİNAL KANAMA
VARLIĞI, AİLEDE ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANSER
ÖYKÜLERİ GİBİ SEMPTOM VE BULGULAR, ALARM EDİCİDİR.
BİRİNCİ BASAMAK SAĞLIK KURULUŞLARINA BAŞVURAN
DİSPEPTİK HASTALARIN,Y AKLAŞIK%10 UNDA, ALARM EDİCİ
SEMPTOM, VEYA BULGULARA RASTLANIR. ÜST Gİ.CA.NADİR
İZLENDİĞİNDEN BU BULGULARIN POZİTİF ÖNGÖRÜ DEĞERLERİ
DÜŞÜK, NEGATİF ÖNGÖRÜ DEĞERLERİ İSE,YÜKSEKTİR. ANCAK
PRETEST OLASILIĞI, YETERİ KADAR ARTTIRDIKLARINDAN,
BU HASTALARIN MUTLAKA İNCELENMESİ GEREKİR. İNCELEME
OLARAK, ENDOSKOPİK İNCELEME, HEM TANI VE BİYOPSİ
ALMA OLANAĞI SAĞLADIĞINDAN, BARYUMLU İNCELEMELER
TAVSİYE EDİLİR. YANLIZCA DİSFALJİSİ OLAN HASTALARDA,
ÖNCE SCHATZKY HALKASI GİBİ, BENİNG NEDENLERİNİ
DIŞLAMAK,VE ANOTOMİYİ ORTAYA KOYMAK İÇİN, BARYUM
GRAFİSİ İLE İNCELEMEYE BAŞLANILABİLİR. ANCAK
BERABERİNDE MUTLAK ENDOSKOPİK İNCELEME
GEREKMEKTEDİR. 55 YAŞIN ALTINDAKİ HASTALARDA, DAHA
YAŞLI OLANLARA GÖRE, MALİGNİTE SAPTAMA
RİSKİÇOK DAHA AZ OLSADA, BAZI LİTERATÜR
İNCELEMELERİNDE, 45 YAŞ VE ÜSTÜ, DİSPEPTİK
YAKINMASI OLAN HASTALARDA, HEMEN ENDOSKOPİK İNCELEME
ÖNERİLİR.
DİSPEPTİK YAKINMASI OLAN,HASTALARDA, ÖYKÜYE GÖRE
FİZİKİ MUAYENE DAHA AZ ÖNEM ARZ ETMEKTEDİR. ÖRNEĞİN
PALPLASYONDA, EPİGASTRİK DUYARLILIĞIN,
GASTROİNTESTİNAL PATOLOJİ TANISINA, KATKSI AZDIR.
(SENSİTİVİTE:%64,SPESİVİTE:%30)ANCAK EPİGASTRİK
KİTLE, VEYA SOL SUPRAKLAVİLER VİRCHOW NODÜLÜ'NÜN
SAPTANMASI MALİGNİTE TANISINADA
ETKEN TEŞKİL EDER.
SAYGILARIMLA.:
AHMETUMAY(md.PhD.)
N.KEMAL MENTEŞ/2007 SEMPOZYUMU.
KONUK KONUŞMACI SUNUM DİZİSİNDEN.
AKM.02.03/MART/2007
(GASTROENTOLOJİ VE PANKREATOLOJİ 2007) DİSPEPSİ
NEDİR?
"DİSPEPSİ" ÜST ABDOMENDE YERLEŞEN, YERLEŞEN AĞRI
VEYA HUZURSUZLUK OLARAK TANIMLANIR.ÖZELLİKLE,
1.BASAMAK SAĞLIK HİZMETLERİNDE, SIK KARŞILAŞILAN BİR
SEMPTOMDUR. DİSPEPTİK ÇOĞU HASTA, BU YAKINMA İLE
HEKİME BAŞVUMAZ. ANLAMLI İŞ GÜCÜ KAYBINA, VE SAĞLIK
HARCAMASINA NEDEN OLMAKTADIR.
DİSPEPSİ PREVALANSI NEDİR?
DİSPEPSİ PREVELANSINI BELİRLEMEK İÇİN, DAHA GERÇEKÇİ
VERİ SAĞLADIKLARINDAN, DEĞİŞİK COĞRAFİ BÖLGELERDE,
YAPILAN TOPLUM TABANLI EPİDEMİYOLOJİK ÇALIŞMALARA,
BAŞVURMAK GEREKİR. KULLANILAN TANIM VE COĞRAFİ
YERLEŞİME GÖRE,TÜM DÜNYADA" ARAŞTIRILMAMIŞ DİSPEPSİ"
PREVELANSI %7-45 ARASINDA DEĞİŞMEKTEDİR. GERÇEK FD.İLE
İLGİLİ TOPLUMA DAYALI EPİDEMİYOLOJİKÇALIŞMA İSE, ÇOK
SAYIDA KİŞİDEYAPISAL HASTALIKLARI DIŞLAMAK ZOR
OLDUĞUNDAN, FAZLA DEĞİLDİR. FD.PREVALANS'ININ
DA,%11-29.2 ARASINDA DEĞİŞTİĞİ BİLDİRİLMEKTEDİR.
DÜŞÜK SOSYO EKONOMİK DURUM, SİGARA,ARTMIŞ KAFEİN
KULLANIMI, NE NON STEROİDAL ANTİENFLAMATUAR (NSAİİ)
KULLANIMI GİBİ, ÇEVRESEL ÖZELLİKLER VE YAŞAM
ŞEKLİ ALIŞKANLIKLARI, "ARAŞTIRILMAMIŞ DİSPEPSİ"
İLE İLİŞKİLİ, GİBİDE GÖRÜNMEMEKTEDİR. KADIN CİNSİYET
VE ALTTA, YATAN PSİKOLOJİK BOZUKLUKLARIN İSE,FD.İÇİN,
RİSK FAKTÖRLERİ OLUŞTURDUĞU GÖZLEMLENMİŞTİR.
DİSPEPTİK HASTANIN ÖYKÜ VE FİZİKİ MUAYENESİ
-----------------------------------------------------------------------
HASTANIN ÖYKÜSÜ ALINIP, FİZİK MUAYENESİ, YAPILIRKEN
DİKKAT EDİLMESİ GEREKLİÖZELLİKLER BAŞLICA AŞAĞIDAKİ
GİBİDİR.
ALARM EDİCİ SEMPTOM, VEYA BULGULAR, AÇIKLANAMAYAN
KİLO KAYBI, TEKRARLAYICI KUSMALAR, İLERLEYİCİ
DİSFALJİ, VEYA ODİNOFAJİ, GASTROİNTESTİNAL KANAMA
VARLIĞI, AİLEDE ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANSER
ÖYKÜLERİ GİBİ SEMPTOM VE BULGULAR, ALARM EDİCİDİR.
BİRİNCİ BASAMAK SAĞLIK KURULUŞLARINA BAŞVURAN
DİSPEPTİK HASTALARIN, YAKLAŞIK%10 UNDA, ALARM EDİCİ
SEMPTOM, VEYA BULGULARA RASTLANIR. ÜST Gİ.CA.NADİR
İZLENDİĞİNDEN BU BULGULARIN POZİTİF ÖNGÖRÜ DEĞERLERİ
DÜŞÜK, NEGATİF ÖNGÖRÜ DEĞERLERİ İSE,YÜKSEKTİR. ANCAK
PRETEST OLASILIĞI, YETERİ KADAR ARTTIRDIKLARINDAN,
BU HASTALARIN MUTLAKA İNCELENMESİ GEREKİR.İNCELEME
OLARAK, ENDOSKOPİK İNCELEME, HEM TANI VE BİYOPSİ
ALMA OLANAĞI SAĞLADIĞINDAN, BARYUMLU İNCELEMELER
TAVSİYE EDİLİR.YANLIZCA DİSFALJİSİ OLAN HASTALARDA,
ÖNCE SCHATZKY HALKASI GİBİ, BENİNG NEDENLERİNİ
DIŞLAMAK, VE ANOTOMİYİ ORTAYA KOYMAK İÇİN, BARYUM
GRAFİSİ İLE İNCELEMEYE BAŞLANILABİLİR. ANCAK
BERABERİNDE MUTLAK ENDOSKOPİK İNCELEME
GEREKMEKTEDİR. 55 YAŞIN ALTINDAKİ HASTALARDA, DAHA
YAŞLI OLANLARA GÖRE, MALİGNİTE SAPTAMA RİSKİÇOK DAHA
AZ OLSADA, BAZI LİTERATÜR İNCELEMELERİNDE, 45 YAŞ VE
ÜSTÜ, DİSPEPTİK YAKINMASI OLAN HASTALARDA, HEMEN
ENDOSKOPİK İNCELEME ÖNERİLİR.
DİSPEPTİK YAKINMASI OLAN, HASTALARDA, ÖYKÜYE GÖRE
FİZİKİ MUAYENE DAHA AZ ÖNEM ARZ ETMEKTEDİR. ÖRNEĞİN
PALPLASYONDA, EPİGASTRİK DUYARLILIĞIN,
GASTROİNTESTİNAL PATOLOJİ TANISINA, KATKSI AZDIR.
(SENSİTİVİTE:%64,SPESİVİTE:%30)ANCAK EPİGASTRİK
KİTLE, VEYA SOL SUPRAKLAVİLER VİRCHOW NODÜLÜ'NÜN
SAPTANMASI MALİGNİTE TANISINADA
ETKEN TEŞKİL EDER.
Yazı serisi
devam edecek
|
|
